Sanctiemogelijkheden bij omgangsproblematiek kinderen na scheiding

Onderzoeksgegevens
Projectnummer 3283
Type Extern onderzoek
Betrokken organisatie(s) VanMontfoort

Samenvatting

De Minister voor Rechtsbescherming heeft aan de Tweede Kamer onderzoek toegezegd naar de effectiviteit van bestaande (civiele) sanctiemogelijkheden om ouders na een scheiding tot naleving van omgangsafspraken te bewegen (Tweede Kamerstukken, Vergaderjaar 2020-2021, 33836, nr. 60, p.3). Het gaat om sancties die als uiterste mogelijkheid door de rechter kunnen worden opgelegd als de omgang (met elkaar en het kind) niet wordt hersteld. De vraag is wat in welke situaties het meest effectief lijkt te zijn om te bereiken dat omgangsregelingen worden nagekomen (wat werkt in welke omstandigheden). Hoewel de toezegging van de minister zich beperkt tot de civiele sanctiemogelijkheden, is het gezien de probleemstelling en politieke context van het onderzoek relevant om de strafrechtelijke mogelijkheden ook in het onderzoek op te nemen. 
Het onderzoek beoogt de toezegging aan de Tweede Kamer uit te voeren en in ruimere zin op termijn bij te dragen aan een optimale aanpak van omgangsproblematiek na scheiding, zodat het contact tussen het kind met beide ouders optimaal geborgd kan worden (en contactverlies/ouderverstoting zoveel mogelijk voorkomen). 
In de uitwerking van de ministeriële toezegging is de Directie Sanctietoepassing en Jeugd geïnteresseerd in de effectiviteit gelet op twee doelen. Ten eerste is dat het beperken van (verdere) schade voor het kind en ten tweede is dat de naleving door de ouders (ex-partners) van de afspraken over contact/omgang. Het is niet noodzakelijkerwijs zo dat deze twee doelen samengaan: het naleven van afspraken kan samengaan met verdere schade voor het kind. Voor de Minister staat voorop dat (verdere) schade voor het kind zoveel mogelijk moet worden beperkt. 
Het onderzoek betreft een kwalitatieve casestudies m.b.t. de sancties die in de praktijk worden ingezet: een systematische beschrijving van zaken (en hun context) waarin een middel/sanctie is ingezet en de uitkomsten ervan.