Betere bescherming slachtoffers huwelijksdwang, achterlating en genitale verminking
Over het WODC-project 'Over grenzen'
Het WODC-onderzoek dat in 2025 de meeste impact heeft behaald, ’Over grenzen’, gaat over het beschermen van (vooral) meisjes en vrouwen tegen huwelijksdwang, achterlating en vrouwelijke genitale verminking. De belangrijkste aanbeveling(en) zijn door de betrokken ministeries ter harte genomen en het veld wil er snel mee aan de slag.
Snelle reactie uit de Tweede Kamer
Nederland schiet tekort in de huidige aanpak van huwelijksdwang, achterlating en vrouwelijke genitale verminking. Jaarlijks lopen naar schatting honderden tot duizenden mensen, vooral meisjes en vrouwen, risico om slachtoffer te worden van deze vormen van geweld.
Onderzoeksbureau Right to Rise verkende, in opdracht van het WODC, in hoeverre Nederland bij de aanpak van dit geweld kan leren van juridische mogelijkheden in het buitenland. En dat bleek het geval. In het Verenigd Koninkrijk heeft men al jarenlang ervaring opgedaan met een hybride aanpak waarbij overtreding van een civielrechtelijk maatregel, strafrechtelijk kan worden vervolgd. Wie beschermingsbevelen – zoals een uitreisverbod – negeert, kan worden bestraft met een gevangenisstraf. Een dergelijke aanpak zou ook in Nederland de bescherming van slachtoffers kunnen versterken. De belangrijkste aanbeveling uit het onderzoek was dan ook: maak zo’n hybride beschermingsbevel ook in Nederland mogelijk.
Het rapport leidde een dag na de publicatie al tot een motie van twee Kamerleden aan de staatssecretaris van Rechtsbescherming, waarin zij opriepen de adviezen van het WODC over te nemen en zo spoedig mogelijk uit te werken. Via het Vragenuur die dag werd de staatssecretaris bevraagd over zijn plannen. Aan het eind van 2025 gaven alle betrokken bewindspersonen in hun beleidsreactie op het onderzoek aan de aanbevelingen ter harte te nemen. Ze vinden dat het onderzoek ‘waardevolle inzichten en aanknopingspunten’ biedt om het beleid en de aanpak van schadelijke praktijken samen met de betrokken organisaties te verbeteren.
Veel belangstelling uit het veld
De resultaten van het onderzoek werden ook met veel belangstelling ontvangen in het veld. Tijdens een rondetafel-sessie discussieerden professionals uit het veld, beleid en politiek over de bevindingen. En ook via een expertbijeenkomst werden betrokkenen enthousiast om met de aanbevelingen aan de slag te gaan. Om zoveel mogelijk belangstellenden te informeren hebben we een podcast gemaakt.