Huiselijk geweld en kindermishandeling zijn de meest voorkomende vormen van geweld in Nederland en de gevolgen voor de slachtoffers en de samenleving zijn groot. De laatste twee decennia heeft de overheid steeds meer aandacht voor het terugdringen ervan. Het WODC brengt de ontwikkelingen en de aard en omvang van huiselijk en seksueel geweld in kaart. Wat zijn de kenmerken van daders en hoe vaak gaan ze opnieuw de fout in na een veroordeling?
Op deze pagina vind je informatie op het gebied van huiselijk en seksueel geweld:
- Lopend onderzoek
- Meerjarig onderzoek
- Recente publicaties
- Alle publicaties
1. Lopend onderzoek
Het onderzoek betreft een panelstudie voor het op eenduidige wijze in kaart brengen van de prevalentie van seksueel misbruik in verschillende religieuze gemeenschappen en levensbeschouwelijke groeperingen in Nederland. Enerzijds wordt gevraagd naar het aantal ervaringen, anderzijds naar de hulpbehoeften van mensen die dit hebben meegemaakt. Het gaat daarbij om dergelijke ervaringen in de afgelopen 20 jaar.
Zie de pagina Welk onderzoek doen we? : Panelstudie Omgang met seksueel misbruik en aangiftebereidheid religieuze gemeenschappen in NL
Voor slachtoffers van seksueel misbruik en geweld is het zoeken van hulp vaak ingewikkeld en langdurig. Het huidige hulpaanbod is onoverzichtelijk en het ontbreekt vaak aan structurele samenwerking. Om dit te verbeteren, hebben zes organisaties - Centrum Seksueel Geweld, Veilig Thuis, Slachtofferhulp Nederland, Perspectief Herstelbemiddeling, Openbaar Ministerie en politie - samen met de ministeries van VWS en JenV een nieuwe werkwijze ontwikkeld. In 2025 wordt deze werkwijze getest in twee regio’s: Oost-Brabant en Den Haag. Dit onderzoek brengt in kaart, door middel van een resultaat- en effectmeting, of deze aanpak leidt tot toegankelijke en betere ondersteuning, vroegtijdige signalering en effectievere afdoening van zaken.
Zie de pagina Welk onderzoek doen we?: Resultaat en effectmeting praktijktest hulplandschap seksueel geweld
Dit onderzoek betreft de vierde meting van de tweejaarlijkse Prevalentiemonitor Huiselijk Geweld en Seksueel Grensoverschrijdend Gedrag (PHGSG) waarin de jaarprevalentie van huiselijk geweld, (online) seksuele intimidatie en seksueel geweld onder de Nederlandse bevolking van 16 jaar en ouder in kaart wordt gebracht.
De doelstelling van het project is tweeledig:
- inzicht krijgen in de aard en omvang, gemeten over de periode van een jaar, van slachtofferschap van huiselijk geweld, (online) seksuele intimidatie en seksueel geweld onder de Nederlandse bevolking van 16 jaar en ouder; en
- inzicht krijgen in de trend van de jaarprevalentie van huiselijk geweld, (online) seksuele intimidatie en seksueel geweld.
Zie de pagina Welk onderzoek doen we?: Monitor huiselijk geweld en seksueel geweld (4e meting)
In Nederland wordt femicide als zodanig niet expliciet erkend in de wet, wat de vraag oproept of een specifiek juridisch kader nodig is. Dit onderzoek heeft als doel in kaart te brengen in hoeverre femicide wordt erkend in de Nederlandse rechtspraktijk en hoe genderspecifieke factoren en seksistische motieven worden meegewogen bij de strafrechtelijke beoordeling en straftoemeting. Er is specifieke aandacht voor de vormgeving van strafmotiveringen en toepassing van strafverzwaringen. Daarbij wordt gekeken naar de rol van waarschuwingssignalen, zoals huiselijk geweld, voorafgaand aan femicide. Tevens wordt onderzocht hoe femicide internationaal wordt gedefinieerd en juridisch behandeld, en welke inzichten hieruit relevant zijn voor Nederland. De bevindingen dragen bij aan wetgevings- en beleidsontwikkeling en sluiten aan bij recente initiatieven, zoals het kabinetsplan Stop Femicide! en de invoering van de Femicide Monitor.
Zie de pagina Welk onderzoek doen we?: Femicide in de Nederlandse rechtspraktijk: juridische erkenning en straftoemeting
2. Meerjarig onderzoek
Het WODC voert sinds 2024 een meerjarig onderzoeksprogramma uit naar de (strafrechtelijke) aanpak van huiselijk geweld en kindermishandeling. Het doel van het onderzoeksprogramma is om meer inzicht te krijgen in de werking van de aanpak en hoe de aanpak versterkt zou kunnen worden. Het onderzoeksprogramma bestaat uit tien onderzoeken. Drie onderzoeken worden uitgezet bij externe partijen en zeven onderzoeken worden intern door het WODC uitgevoerd.
Zie de pagina Welk onderzoek doen we? : Onderzoeksprogramma Aanpak HGKM | WODC - Wetenschappelijk Onderzoek- en Datacentrum
3. Recente publicaties
Hieronder een lijst met nieuwsberichten over recent uitgebrachte onderzoeken. In deze nieuwsberichten zijn ook links naar het gehele rapport te vinden.
Jaarlijks plegen minstens 20.000 Nederlandse mannen seksueel kindermisbruik in het buitenland (2025)
Analyse van omstandigheden rond dodelijk huiselijk geweld kan waardevolle inzichten opleveren (2025)
Geïsoleerd effect van Wet seksuele misdrijven niet te meten (2025)
Seksueel grensoverschrijdend gedrag terug op niveau van 2020 (2024)
Kinderbescherming neemt in belang van het kind ruimte voor maatwerk bij omgangsregeling na partnerdoding (2024)
Recidivisten van ernstige gewelds- en zedenmisdrijven krijgen meestal langduriger detentie (2024)
4. Alle publicaties
Via de groene button vind je een overzicht uit onze repository van álle onderzoeken van het WODC die gaan over 'huiselijk en seksueel geweld' of die verwant zijn aan dat thema.