Verkennend onderzoek naar de (on)wenselijkheid van een goederenrechtelijk systeem digitale activa

Samenvatting

De samenleving digitaliseert in hoog tempo en ‘digitale dingen’ (ook wel: digitale activa) spelen een steeds belangrijkere rol in het dagelijks leven. Hierbij kan worden gedacht aan databestanden, maar ook aan cryptovaluta (zoals Bitcoin) en domeinnamen voor bijvoorbeeld websites. Hoewel mensen zich regelmatig aanduiden als de ‘eigenaar’ van zulke digitale activa, is hun juridische status anders dan die van ‘gewone’ stoffelijke goederen. De juridische status van een goed wordt geregeld door het goederenrecht (bijvoorbeeld wie de eigenaar is, en op welke wijze het goed aan een ander kan worden overgedragen). In de praktijk wordt er eveneens ‘betaald’ met bitcoins en worden digitale boeken of muziekbestanden ‘geleverd’. Nederland kent echter geen specifieke wettelijke regeling rond de goederenrechtelijke aspecten van zulke digitale activa. Dit kan mogelijk tot problemen leiden, bijvoorbeeld in het geval van een faillissement of een erfenis. Zo bepaalt de juridische status van digitale activa bij een erfenis of deze na het overlijden op de erfgenamen kunnen overgaan. Er is op dit moment echter beperkt zicht op de vraag in hoeverre dit gebrek aan een wettelijke regeling in de praktijk daadwerkelijk tot knelpunten leidt. Het is daarom belangrijk dat hier nader onderzoek naar wordt gedaan. Daarnaast rijst de vraag welke voor- en nadelen verbonden zijn aan de invoering van een toegespitste goederenrechtelijke regeling voor digitale activa, en hoe een dergelijke regeling eruit zou kunnen zien. 
Kortom, dit onderzoek beoogt een bijdrage te leveren aan de beleidsafweging of het wenselijk is om tot een goederenrechtelijke regeling voor digitale activa te komen, en zo ja, welke vorm deze regeling dient te krijgen.